Şenol DÖNDER

Serbest Muhasebeci Mali Müşavir

Giriş

Globalleşen dünyada, özellikle teknoloji alanında çalışan profesyoneller, dünyanın dört bir yanındaki şirketlere uzaktan hizmet verebilmektedir. Bu durum, Türkiye’de ikamet eden yazılım mühendislerinin yurt dışındaki şirketlere hizmet sunarken vergi mükellefiyetleri konusunda çeşitli sorularla karşılaşmalarına neden olmaktadır. Bu makalede, 04.06.2024 tarihli ve E-62030549-120-737282 sayılı özelge kapsamında, yurt dışına verilen yazılım hizmetlerinin Türkiye’deki vergilendirilme durumu ele alınacaktır.

Özelge Talebi ve Konusu

Özelge talep formunda, Türkiye’de ikamet eden ve merkezi İrlanda’da bulunan bir teknoloji firmasına yazılım mühendisi olarak hizmet veren bir kişinin durumu ele alınmaktadır. Söz konusu firmanın Türkiye’de herhangi bir kanuni veya iş merkezinin bulunmadığı ve bu ülkede herhangi bir faaliyet göstermediği belirtilmiştir. Bu bağlamda, mükellef, bu hizmetler karşılığı elde edilen döviz cinsinden gelirin Türkiye’de gelir vergisine tabi olup olmadığı konusunda Gelir İdaresi Başkanlığı’ndan görüş talep etmiştir.

Gelir Vergisi Kanunu Hükümleri

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, gerçek kişilerin gelirlerini vergilendirmeye tabi tutar. Kanunun 1. maddesine göre, bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratların safi tutarı gelir olarak kabul edilir. Aynı kanunun 3. maddesi, Türkiye’de yerleşik olan gerçek kişilerin yurt içi ve yurt dışı kazançlarının tamamı üzerinden tam mükellefiyet esasında vergilendirileceğini hükme bağlamaktadır.

Türkiye’de Yerleşiklik Durumu

Kanunun 4. maddesine göre, ikametgahı Türkiye’de bulunanlar veya bir takvim yılı içinde Türkiye’de altı aydan fazla oturanlar Türkiye’de yerleşik kabul edilir. Geçici ayrılmalar bu sürenin hesaplanmasında dikkate alınmaz.

Ücret ve Serbest Meslek Kazancı Ayrımı

Gelir Vergisi Kanunu’nun 61. maddesi, ücretin tanımını yaparken, işverene tabi belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanların hizmet karşılığı aldıkları para ve menfaatleri ücret olarak tanımlar. Kanunun 65. maddesi ise serbest meslek kazancını, sermayeden ziyade şahsi mesaiye, ilmi veya mesleki bilgiye dayanan ve ticari mahiyette olmayan işler olarak tanımlar.

Özelgeye Konu Olan Sözleşme ve Hükümleri

İlgili özelge kapsamında, mükellefin İrlanda’daki firma ile yaptığı sözleşme incelenmiştir. Sözleşmenin 3. maddesi, mükellefin bağımsız bir danışman olarak çalıştığını ve taraflar arasında bir işveren/çalışan ilişkisinin olmadığını açıkça belirtir. Ayrıca, mükellefin kendi çalışma saatlerini, yerlerini ve yöntemlerini seçmekte özgür olduğu vurgulanmıştır. Sözleşmenin 4. maddesi, mükellefin vergi ve sosyal güvenlik yükümlülüklerinden kendisinin sorumlu olduğunu belirtmektedir.

Gelir Vergisi Uygulaması

Bu hüküm ve açıklamalara göre, yazılım mühendisi olarak İrlanda’daki firmaya uzaktan verilen hizmet, serbest meslek faaliyeti niteliğinde kabul edilmiştir. Dolayısıyla, bu faaliyet nedeniyle elde edilen gelir, Türkiye’de serbest meslek kazancı olarak vergilendirilmelidir.

Sonuç

Globalleşen iş dünyasında, yurt dışındaki firmalara uzaktan hizmet veren yazılım mühendisleri gibi profesyonellerin, Türkiye’deki vergi yükümlülüklerini doğru bir şekilde anlamaları önemlidir. 04.06.2024 tarihli ve E-62030549-120-737282 sayılı özelge, bu tür hizmetlerin serbest meslek faaliyeti olarak kabul edilmesi gerektiğini ve bu kapsamda elde edilen gelirlerin Türkiye’de vergilendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Vergi mükelleflerinin, uluslararası hizmet faaliyetlerinde doğru bilgiye sahip olmaları, vergi yükümlülüklerini yerine getirirken karşılaşabilecekleri riskleri minimize etmelerine yardımcı olacaktır.

kaynak: gib.gov.tr